Categorie archief: Walcheren

Vlees, gotiek en moderne kunst in een Middelburgse mix


Biënnale Venetië 2013
Biënnale Venetië 2013
De Vleeshal, Middelburg
De Vleeshal, Middelburg

Een bruggetje maken. Zo heet dat toch tegenwoordig als je in een TV-programma twee verschillende onderwerpen op een logisch lijkende manier aan elkaar wilt praten? Zo is er een mooi bruggetje tussen deze blogaflevering en die van vorige week. Maar dan wel met twee foto’s. Die van hierboven, vorig jaar gemaakt bij de Kunst Biënnale  in Venetië, de stad waarover die vorige aflevering ging. En die hier links. Een paar dagen geleden gemaakt in museum De Vleeshal in Middelburg.

Twee bruggetjes dus eigenlijk met twee verschillende beelden die duidelijk van één kunstenaar zijn. Hoe zit dat? Vorig jaar mocht kunstenaar Mark Manders, met Vleeshaldirecteur Lorenzo Benedetti als curator, het Nederlandse paviljoen op het Venetiaanse Biënnaleterrein inrichten. Die expositie werd toen gezien als één van de beste landententoonstellingen. Een opinie waarmee ik het helemaal eens kon zijn. Het MoMA, ’t Museum for Modern Art in New York, kocht zelfs het grote beeld op de 1ste foto aan. Samen trouwens met nog een andere installatie die hieronder staat. Maar gelukkig is een sculptuur in dezelfde sfeer nu ook te bewonderen in De Vleeshal. En durf aan de hand van de foto daarvan maar eens te beweren dat moderne kunst niet goed combineert met de middeleeuwse beelden in die gotische ruimte!

Biënnale Venetië
Biënnale Venetië
De Vleeshal, Middelburg
De Vleeshal, Middelburg

Want de Vleeshal (http://vleeshal.nl/nl/), tot 1900 als zodanig ook in gebruik, stamt inderdaad uit de middeleeuwen. Ten minste, een deel ervan nog.  In mei 1940 namelijk werd de hal samen met het prachtige 15de eeuwse stadhuis voor een groot deel door het Duitse leger in puin geschoten. Na de oorlog werd het complex weer opgebouwd. Met, jammer genoeg, binnen de fraai gerestaureerde gevels en buitenmuren slechts hier en daar nog dat wat restte van de oorspronkelijke pracht . Het oude stadhuis is nu onderdeel van de Roosevelt Academy, De Vleeshal is al weer vele jaren een kleine, maar internationaal gerenommeerde tentoonstellingsruimte. Heel wat buitenlandse, later bekend geworden kunstenaars hebben daar in het begin van hun carrière geëxposeerd. Met vaak tentoonstellingen geïnspireerd door die gotische ruimte. Zoals nu dus Mark Manders met “Acolyte Frena”.

De Vleeshal
De Vleeshal

Zonder daar een ingewikkeld kunstverhaal van te maken komt ’t er op neer dat hij bij exposities al jaren werkt aan zijn “zelfportret als gebouw”. Daarin bevinden zich beelden en elementen die niet zijn zoals je denkt dat ze zijn. Brons is beschilderd als hout, natte klei is in werkelijkheid epoxyhars,  gedroogde klei is geen klei, kranten bevatten alleen maar onmogelijke woorden en zinnen. De zogenaamde rotzooi in wat lijkt een werkruimte/atelier te zijn, is helemaal geënsceneerd. Ga maar eens heel goed kijken en ontdekken. De toegang is zelfs ook nog helemaal gratis voor niks. Tot 23 maart.

Doe je dat op bijvoorbeeld zondag 2 maart, dan zijn er in Middelburg nog een kleine 40 andere kunstadressen ook vrij toegankelijk. Met daaronder mijn atelier. Want de Middelburgse Kunst en Cultuurroute is in februari opnieuw van start gegaan. Voor het 15de jaar alweer. Elke 1ste zondag van de maand van 13-17 uur. Dus ook die 2de maart. Kijk maar eens op de geheel vernieuwde website http://www.kunstroutemiddelburg.nl/.

atelier Toos van Holstein, Middelburg
atelier Toos van Holstein, Middelburg

Tot volgende week.

TOOS

http://www.toosvanholstein.nl

http://www.toos.biz/

YouTube http://bit.ly/ij4Pag

Advertenties

Monumentaal wonen in een Rijksmonument


Monumentendag1 Afgelopen zaterdag gaf ik weer eens open huis, of open deurdag zoals ze in Vlaanderen zeggen. Het was ten slotte Open Monumentendag, een uitstekende gelegenheid om in heel Nederland Rijksmonumenten te bezichtigen. Maar dan moeten die natuurlijk wel open zijn. Voor mijn pakhuis uit 1738 zie ik dat min of meer als een morele verplichting. Want toen ik in 1999 bij de eerste aanblik verliefd werd op het pand, moest er nog heel wat gebeuren voor het als woon/werkverblijf bruikbaar was. En daarbij heeft het Rijk, indirect wij dus met z’n allen, een deel subsidie verleend op de restaurabele, oorspronkelijke elementen. Dus waarom dan niet de gemeenschap de gelegenheid geven te zien wat daarmee destijds is gebeurd? Niet alleen in mijn atelier dus, maar ook in het woongedeelte.

Nou, er gebeurde dus ontzettend veel. Want ’t was, zacht uitgedrukt, een ontiegelijke rotzooi. Er had nog nooit iemand gewoond, er was geen gas, geen water, geen zelfstandige elektriciteit. Daarbij moest de eigenaar  dertien grote containers, zo bleek achteraf,  met onbruikbare spullen naar de stort brengen om het geheel leeg op te leveren. Hierbij een paar foto’s van hoe het ooit was en hoe ’t er nu uitziet. Klein verschilletje, nietwaar?

Monumentendag0Monumentendag3Monumentendag2Ik vind het dus altijd heel leuk bezoekers op Monumentendag te vertellen over de geschiedenis van het pand. Over de haringpakkerij die er eerst is geweest op die plek, over de Middelburgse Commercie Compagnie die het pakhuis in 1738 liet bouwen. Over de balken die uit het Balkengat achter de Kinderdijk en Korendijk werden gevist. Met daarbij balken die waarschijnlijk ooit onderdeel waren van VOC-schepen die op de werf daar werden gebouwd en onttakeld. Over het graan uit de Baltische staten en delen van Duitsland, als Sleeswijk en Holstein, dat er zeer waarschijnlijk opgeslagen heeft gelegen. Over het feit dat ik daarom het pand officieel Holstein heb mogen noemen. Over de muren die eigenlijk van de buren zijn. Over, ja, over wat eigenlijk niet. En over mijn kunst natuurlijk die overal in het huis hangt.

Monumentendag4

Ook dit jaar vond ik het weer een geslaagde dag met heel veel nieuwsgierige bezoekers die zeer verrast waren door alles dat we in dat oude pakhuis tot stand hebben gebracht. Bezoekers ook, die ’t toch wel heel erg gastvrij vonden ’s  morgens met koffie en ’s middags met een glaasje met bubbels (nee, geen mineraalwater) verwend te worden. Want je moet, als ’t even kan, een feestje proberen te maken van het leven. Tot volgende week.

TOOS

www.toosvanholstein.nl

www.toos.biz

YouTube http://bit.ly/ij4Pag

Video van de expo “TOOS” in fort Rammekens nu op YouTube


Het fort is dus weer leeg, bijna klaar om in de winter te midden van de natuur aan zichzelf te worden overgelaten. Overigens zou dat nog wel eens tegen kunnen vallen gezien de restauratieplannen voor die machtige muren waaruit stenen beginnen weg te vallen en waarin allerlei scheuren ontstaan. Er was in de afgelopen lente zelfs sprake van dat er misschien in de zomer al steigers zouden komen te staan. Maar mijn levensgezel, die enige ervaring heeft met ambtelijke en wettelijke procedures, wist mij gerust te stellen. Dat zou allemaal nog wel wat langer gaan duren dan in de pers werd vermeld. En hij had gelijk. 

 

Vandaar dat de enige steigers in het fort die waren die er speciaal voor de expositie werden opgebouwd. Die zijn dan ook te zien in “video expo “TOOS” in fort Rammekens” over de tentoonstelling,  nu aan te klikken op YouTube http://bit.ly/ij4Pag. Het leek me namelijk wel interessant om als afsluiting van “TOOS-de ontdekkende mens” nog een filmpje te maken over de expositie. Dat is een leuke herinnering voor al die mensen die het fort bezochten en voor hen die dat niet deden is het misschien aanleiding tot het besef “nou weet ik wat ik gemist heb, toch jammer dat ik niet ben geweest”.

 Naast de video opnamen zijn er natuurlijk ook nog heel veel foto’s van de expositie. Daarom heb ik, naast de film, ook nog een speciale fotoshow gemaakt. Mijn Apple kan daarmee heel goed overweg. Dus op YouTube staat nu ook nog “photoshow expo “TOOS” in fort Rammekens”.

Tot volgende week.

TOOS

www.toos.biz

www.toosvanholstein.nl

De laatste loodjes


Het is altijd verbazingwekkend hoe in een paar dagen iets snel is af te breken dat een aantal weken heeft gekost om op te bouwen (zie de diverse foto’s). In die zin vallen de laatste loodjes dan wel weer mee. Alhoewel het toch met enige weemoed is dat ik nu die kazematten in fort Rammekens langzaam leeg zie worden. Het heeft ten slotte ook heel wat energie en hoofdbrekens gekost om ze te vullen. Ik zie ons nog staan zoeken naar spijkers in de muren om werk aan op te hangen. Want in de muren van zo’n rijksmonument mag natuurlijk geen spijker meer geslagen worden tenzij er via ondoorgrondelijke bureaucratische wegen toestemming voor wordt gegeven. En electriciteitssnoeren voor de extra aangeschafte bouwlampen, die nodig waren voor de

uitlichting, mogen natuurlijk niet zomaar over de vloer liggen te slingeren. Daarvan heb ik wel weer geleerd dat je dan leert heel inventief te zijn, waardoor alles uiteindelijk toch goed komt. Houtjes, touwtjes, latjes, steigers, piepschuimblokken, plastic binders, kneedgum, houten wiggen, punaises, gootjes en wat al niet hebben we gebruikt. Het heeft tijdens de opbouw in april lichamelijk menige zweetdruppel gekost, mondeling af en toe een krachtterm en geestelijk vele nachtelijke denkuurtjes als ik niet kon slapen.

 En nu? Nu is het een mooi avontuur dat een half jaar heeft geduurd. Alhoewel, in feite is het natuurlijk veel en veel langer geweest als je alle voorbereidingstijd meetelt. Maar dat heeft me ook weer op allerlei nieuwe sporen in mijn kunstcarrière gezet, nog afgezien van dit blog, alle video’s op mijn YouTube-kanaal http://bit.ly/ij4Pag, mijn tweede website www.toos.biz en de activiteiten op social media als Facebook, Twitter en LinkedIn.

Tot volgende week.

TOOS

www.toos.biz

www.toosvanholstein.nl

Nr.21 nog tot 9 oktober in fort Rammekens


Expo “TOOS” bijna voorbij

Het zit er bijna op, die expositie “TOOS- de ontdekkende mens” in dat prachtige fort Rammekens. Alleen deze week nog met zondag 9 oktober als laatste dag. Met terugkijken op die lange en enerverende tentoonstelling wacht ik dus nog even. Eerst moet er op 10 en 11 oktober nog worden afgebroken. Dat wordt flink doorwerken,  maar gelukkig is de temperatuur in de kazematten van het fort altijd zodanig laag dat de spreekwoordelijke zweetdruppels waarschijnlijk ook echt spreekwoordelijk blijven.

De kunstwerken die er nu nog hangen en staan, komen vast en zeker wel weer ergens anders tevoorschijn. En daarvan zal ik dan ongetwijfeld verslag doen in dit blog. Want het lijkt me leuk om er mee door te gaan, gezien alle positieve reacties die ik op “TOOS in Fort Rammekens” kreeg. Alleen de naam zal natuurlijk wel veranderen. Hoe? Dat merk je wel.

 21ste bij de verkiezing Kunstenaar van het Jaar

Afgelopen weekeinde werd bekend welke kunstenaars door het kunstpanel van de verkiezing genomineerd zijn voor de laatste acht, die nu de laatste publieke verkiezingsronde ingaan. Daar zit ik niet bij. Maar ik ben er al heel tevreden mee dat van al die duizenden kunstenaars in Nederland mijn persoontje is geëindigd op nummer 21. Kijkend naar de totaallijst van 100 kunstenaars met daarin heel bekende namen vind ik dat helemaal geen gek plekkie! Nieuwsgierig naar die lijst? Kijk maar eens op http://www.kunstweek.nl/verkiezing/galerie2012.asp .

Wie nog een stem wil uitbrengen op maximaal twee van de kunstenaars bij de laatste acht kan dat doen via http://www.kunstweek.nl/verkiezing . Ik heb ‘t al gedaan natuurlijk.

TOOS

www.toos.biz

www.toosvanholstein.nl

De Finse eurodeal en de geschiedenis van fort Rammekens


Regelmatig ben ik even in fort Rammekens in verband met een of  ander voor mijn expositie daar. Elke keer als ik die Rammekense grond onder de voeten heb, voel ik mezelf lopen  op een bijzondere plek met ontzettend veel Zeeuwse geschiedenis. Vond hier in april 1573 niet de Slag bij Rammekens plaats tussen de Spanjaarden en de Zeeuwse Geuzenvloot? Dat zie je terug in de serie wereldberoemde wandtapijten in het Zeeuws Museum in Middelburg die de Zeeuwse magistraten eind 16de eeuw lieten maken om een aantal glorieuze overwinningen tijdens de beginjaren van de 80-Jarige Oorlog te eren. Eén daarvan gaat over die Slag bij Rammekens. Overigens moet je op dat reusachtige tapijt nog heel goed speuren naar waar dat fort ligt tussen al die vurende oorlogsschepen in. Dat detail heb ik er hier maar uitgelicht. Het is echt alleen al de moeite waard het Zeeuws Museum te bezoeken voor die tapijten.

 Maar wist je dat, ondanks al die overwinningen, Vlissingen en het fort van 1585 tot 1616 Engels bezit waren? Ze werden als onderpand aan Engeland gegeven voor het leveren van duizenden Engelse soldaten die meevochten tegen de Spanjaarden aan de kant van Holland en Zeeland. Vergelijk dat eens met de eurodeal die de Finnen willen maken met Griekenland voor het redden van de Griekse economie!  Na al die eeuwen zijn de tijden nog steeds niet fundamenteel veranderd.  Jammer dat dit soort details meestal niet in de geschiedenisboekjes voorkomt. Trouwens, zou de Acropolis niet een beter onderpand zijn dan een zak met euro’s?

 Van het fort zijn natuurlijk meer afbeeldingen uit vroeger tijden overgebleven. Op een schilderij van Willem Hermansz van Diest zie je direct dat de omgeving van Rammekens in de loop der eeuwen behoorlijk is veranderd.

Toen stak de punt ervan nog in zee, nu ligt die helemaal ingeklemd achter de dijk van de Westerschelde. Wat je op dit schilderij niet kunt zien maar op bijgaand kaartje wel, is de directe toegangsweg vanaf die Westerschelde naar Middelburg, in de 16de eeuw de drukste handelshaven van de Noordelijke Nederlanden.

Dat kanaal is er al lang niet meer. Nu loopt daar het nieuwe tracé van de provinciale N57. En als je goed kijkt zie je dat Arnemuiden nog aan open water ligt zodat de huidige snelweg naar Vlissingen daar nu langs de Westerschelde zou voeren als later niet de polders rond Nieuw en St.Joosland zouden zijn ingedijkt. Zeeland is en blijft toch wel een heel bijzondere provincie!

TOOS

Peking en fort Rammekens


Wat heeft Peking met fort Rammekens te maken? Nou, in direct opzicht eigenlijk niet zoveel. Alhoewel het natuurlijk best denkbaar is dat er in de Gouden Eeuw wel eens schepen op de juiste wind hebben liggen wachten bij de rede bij Rammekens om af te varen naar de Oost met China als één van de bestemmingen.

Indirect is er wel degelijk een connectie. In de vorige aflevering vermeldde ik dat ik in 2008 een maand lang in Peking heb gebivakkeerd als “artist in residence”. Daarbij was ik uitgenodigd door een galerie om in Peking een tentoonstelling te realiseren. Ik vertelde dat ik over dat verblijf ook een blog heb bijgehouden. Naar aanleiding daarvan kreeg ik een paar keer de vraag waar dat blog dan te vinden was.

Hoe makkelijk is het dan hier de link naar dat blog “The Beijing Project” te geven:  http://toosvanholstein.blogspot.com .

Op de expositie in het fort hangen trouwens een 8-tal grote banners die bij mijn tentoonstelling in Peking een rol hebben gespeeld. Over die banners maakte ik een poosje geleden een video “Banners on the move” die nog steeds is te zien op mijn YouTube-kanaal http://bit.ly/ij4Pag .

 Als je geïnteresseerd bent in het Peking en China van nu is ‘t beslist de moeite waard mijn verslag over het verblijf daar te lezen. Ik was er al een keer eerder op vakantie geweest in  1994 en was werkelijk ongelooflijk verrast door de gigantische veranderingen die er sinds die tijd hadden plaatsgevonden. Lees erover en bekijk de vele foto’s.

TOOS

www.toos.biz

www.toosvanholstein.nl